Miesięcznik Benefit – miesięcznik kadrowych, kierowników i dyrektorów HR

Strona główna » Praca » Prawo

Opodatkowanie świadczeń uzyskanych z kafeterii

Opodatkowanie świadczeń uzyskanych z kafeterii
fot.istockphoto
W ostatnim czasie coraz większą popularnością cieszą się tzw. systemy kafeteryjne, służące zintegrowanemu zarządzaniu świadczeniami oferowanymi przez pracodawcę. Kompleksowa oferta benefitów dostępnych w takim systemie umożliwia pracownikom, w ramach określonego limitu, dokonywanie wyboru spośród świadczeń o zróżnicowanym charakterze.

Niewątpliwe zalety dystrybucji benefitów w formule systemu kafeteryjnego dotyczą możliwości efektywnego gospodarowania środkami finansowymi pracodawcy dzięki dostosowaniu charakteru uzyskanego przez pracownika świadczenia do jego potrzeb i oczekiwań, możliwości różnicowania benefitów ze względu na stanowisko pracownika, jego wiek, płeć i zainteresowania, czy wreszcie możliwości szybkiego i elastycznego dostosowywania się do sytuacji rynkowej. Ponadto odpowiednio wdrożony system kafeteryjny minimalizuje wysiłek po stronie pracodawcy związany z dystrybucją benefitów, w tym także w ramach zagospodarowania środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Dzięki tym i innym zaletom taki system ma szansę stać się niemal „benefitem idealnym” – odpowiadającym potrzebom pracownika oraz efektywnym, minimalizującym koszty dla pracodawcy i oszczędnym czasowo. Jednak przy wdrażaniu systemu kafeteryjnego nie można zapominać o zagadnieniach podatkowych związanych z rozliczeniem świadczeń uzyskiwanych przez pracowników.
Konsekwencje podatkowe przyznawania pracownikom w ramach systemu kafeteryjnego punktów umożliwiających wymianę na konkretne, wybrane przez pracownika benefity były przedmiotem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 25 maja 2017 r., sygn. I SA/Sz 212/17. Wyrok dotyczył uzyskanej przez pracodawcę negatywnej interpretacji prawa podatkowego, zaś istota sporu sprowadzała się do tego, czy w przypadku przyznania przez pracodawcę pracownikowi świadczenia w postaci punktów gromadzonych w systemie kafeteryjnym przychód po stronie pracownika powstanie już w chwili przyznania tych punktów, czy też dopiero w chwili wymiany punktów na właściwe świadczenie. W przedmiotowej sprawie wnioskujący pracodawca rozważał podpisanie z zewnętrznym podmiotem umowy obejmującej dostęp do systemu kafeteryjnego, korzystanie z niego oraz administrowanie nim. W ramach tego systemu pracodawca zamierzał oferować swoim pracownikom m.in. określoną pulę punktów do wykorzystania na udostępnione w ramach systemu świadczenia. Pracodawca zasilałby konta pracownicze punktami o jednostkowej wartości 1 zł, przy czym punkty te uprawniałyby pracowników do zakupu wybranych świadczeń (których cena zostałaby określona w punktach). Ponadto w przypadku niewystarczającej ilości punktów do zakupu danego świadczenia pracownicy mogliby dopłacić brakującą kwotę z własnych środków. Odbiór świadczenia w zamian za zgromadzone punkty byłby możliwy w dowolnym momencie wybranym przez pracownika. Nie przewidziano możliwości wymiany punktów pomiędzy pracownikami czy ich zbywania na rzecz pozostałych pracowników lub innych osób. W przypadku zakończenia stosunku pracy pracownik byłby uprawniony do wykorzystania zgromadzonych punktów jeszcze przez 6 miesięcy od rozwiązania umowy o pracę.
Pracodawca zwrócił się o potwierdzenie, że powinien zwiększać przychód pracownika ze stosunku pracy o wartość pieniężną otrzymywanych przez pracownika punktów już w miesiącu przekazania punktów na indywidualne konto pracownika funkcjonujące w ramach systemu kafeteryjnego. U podstaw stanowiska pracodawcy zdawały się stać względy praktyczne i administracyjne – pracodawca wskazywał bowiem, że odmienne określenie momentu powstania przychodu powodowałoby u niego trudności związane z określaniem chwili nabycia świadczenia oraz jego wartości.
Jednak dyrektor Izby Skarbowej uznał stanowisko pracodawcy za nieprawidłowe i wskazał, że w jego ocenie przychód pracownika ze stosunku pracy powstanie dopiero w momencie otrzymania nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie określonego świadczenia, czyli w tym przypadku w momencie dokonania przez pracownika wymiany punktów na wybrany benefit. Pracodawca zaskarżył otrzymaną interpretację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Dokonując rozstrzygnięcia w zakresie przedstawionego mu zagadnienia, Sąd – podobnie jak organ interpretacyjny – przywołał przepis art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (updof), zgodnie z którym przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Sąd przypomniał, że podstawową różnicą pomiędzy przychodami w postaci pieniędzy i wartości pieniężnych a nieodpłatnymi świadczeniami w naturze i innymi nieodpłatnymi świadczeniami jest odmienny moment powstania przychodu. W przypadku bowiem pierwszej kategorii (pieniądze i wartości pieniężne) przychód powstaje w momencie ich otrzymania lub postawienia do dyspozycji podatnika, natomiast w przypadku drugiej kategorii (świadczenia nieodpłatne) przychód powstaje wyłącznie w chwili otrzymania: nie ma natomiast znaczenia moment postawienia świadczenia do dyspozycji podatnika. Takie rozumienie art. 11 ust. 1 updof jest zgodne z jego wykładnią językową, której przyznaje się pierwszeństwo przy analizowaniu treści aktów prawnych.
Odnosząc tę interpretację do przedstawionego przez pracodawcę stanu faktycznego, sąd przypomniał, że pracownicy nie otrzymywaliby w ramach systemu kafeteryjnego gotowych świadczeń, ale punkty, które mogliby na te świadczenia wymienić. Ponadto pracownik miałby możliwość dofinansowania danego świadczenia z własnych środków. W konsekwencji przy pomocy przyznawanych punktów pracownik mógłby dokonać następnej czynności, jaką będzie wymiana punktów na świadczenie z ewentualnym wykorzystaniem wkładu własnego. Nie można zatem mówić o otrzymaniu nieodpłatnego świadczenia przez pracownika już w momencie przyznania mu punktów, skoro w celu nabycia świadczenia pracownik musi dokonać jeszcze jednej czynności w postaci wymiany punktów na świadczenie i ewentualnej dopłaty z własnych środków. Należy ponadto wziąć pod uwagę, że w sytuacji posiadania niewystarczającej ilości punktów i decyzji o nieangażowaniu własnych środków pracownik nie nabędzie żadnego świadczenia i po jego stronie w ogóle nie powstanie przychód.
Podsumowując, pracodawca wyłącznie pozostawia do dyspozycji pracownika punkty, za które następnie pracownik może nabyć określone świadczenie. Natomiast z przepisów wynika, że nieodpłatne świadczenia, ażeby mogły być uznane za przychód, muszą być otrzymane. Dlatego w opisanej sytuacji momentem opodatkowania będzie dopiero moment wymiany punktów na wybrane przez pracownika świadczenie i dopiero w tym momencie pracodawca będzie zobowiązany do obliczenia, pobrania i odprowadzenia zaliczki
na podatek dochodowy stosownie do zasad przewidzianych dla opodatkowania przychodów ze stosunku pracy.
Warto zaznaczyć, że stanowisko zaprezentowane przez sąd w opisanej sprawie jest zgodne z prezentowaną od wielu lat linią orzeczniczą w zakresie ustalenia momentu powstania przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń.

DOROTA WALERJAN
doradca podatkowy, Counsel, kancelaria Hogan Lovells,
dorota.walerjan@hoganlovells.com

2017-10-04 08:35 Opublikował: Benefit



Reklama:

tel. kom: 508-548-308

Redakcja:

Newsletter


Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celach marketingowo-promocyjnych oraz na otrzymywanie od Spółki oraz podmiotów wchodzących w skład Grupy Kapitałowej Benefit Systems S.A. za pomocą środków komunikacji elektronicznej
... Rozwiń
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych przez Spółkę, zgodnie z ustawą z dn. 29.08.1997r. o ochronie danych osobowych (tekst jedn. Dz. U. z 2002r. Nr 101 poz. 926, ze zm.) w celach marketingowo-promocyjnych oraz wyrażam zgodę na otrzymywanie od Spółki i informacji handlowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zgodnie z ustawą z dn. 18.07.2002r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.). Jednocześnie wyrażam zgodę na przekazanie moich danych osobowych przez Spółkę podmiotom z Grupy Kapitałowej Benefit Systems S.A. w celach marketingowo promocyjnych związanych z promocją lub reklamą produktów i usług oferowanych przez te podmioty jak również wyrażdam zgodę na otrzymywanie od tych podmiotów informacji handlowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zgodnie z ustawą z dn. 18.07.2002r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.) Zgody mogą być odwołane w każdym czasie. Administratorem danych osobowych jest Benefit IP Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa ul. Canaletta 4, 00-099 Warszawa. Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych i nie będą udostępniane innym odbiorcom. Ich podanie jest dobrowolne, a każda osoba ma prawo dostępu do treści swoich danych, ich poprawiania oraz wyrażenia sprzeciwu wobec ich przetwarzania.